🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Erişilebilirlik Uyumluluğu Nedir?

Erişilebilirlik uyumluluğu, binaların ve kamusal alanların -ABD'deki ADA gibi- engelli bireylere eşit erişim garanti eden yasal standartlara uygun şekilde tasarlanması anlamına gelir. Rampa eğimi, kapı genişliği ve serbest zemin alanı gibi konularda ölçülebilir gereklilikler belirler.

Kısa cevap

Erişilebilirlik uyumluluğu, bina tasarımında (ADA gibi) yasal erişilebilirlik standartlarını karşılamak demektir; örneğin rampalar tekerlekli sandalye kullanıcılarının güvenle çıkabilmesi için azami 1:12 eğimi (her 12 inç yatay uzunlukta 1 inç yükseklik) aşamaz.

ADA Asgari Şartları ve Evrensel Tasarım En İyi Uygulaması
ADA Asgari Şartları
  • Rampa eğimi azami 1:12
  • Kapılar asgari 32 inç net genişlik
  • En az bir basamaksız giriş
  • Tutamaklar sadece erişilebilir birimlerde zorunlu
Evrensel Tasarım En İyi Uygulaması
  • Rampa eğimi 1:16 veya daha yumuşak
  • Kapılar 36+ inç net genişlik
  • Tüm girişler basamaksız
  • Her banyoda tutamak (veya destek altyapısı)
01

Kendin dene: interaktif hesaplayıcı

Asgari rampa uzunluğu
288inç
= 24*12
02

Adım adım çözümlü örnekler

Bir bina girişinde kaldırımdan kapıya kadar 30 inçlik bir yükseklik farkı var. ADA'nın azami 1:12 eğim kuralına göre gereken asgari rampa uzunluğu nedir?

Azami izin verilen eğim = 1:12, yani her 1 inç yükseklik için 12 inç uzunluk gerekir.
Asgari uzunluk = yükseklik × 12 = 30 × 12 = 360 inç.
Ayağa çevirin: 360 ÷ 12 = 30 fit asgari rampa uzunluğu.

Bir kapının ölçülen net genişliği 30 inç. ADA'nın asgari 32 inç net genişlik şartını karşılıyor mu?

ADA'nın kapılar için asgari net genişlik şartı = 32 inç.
Ölçülen net genişlik = 30 inç.
30 < 32 olduğundan kapı şartı karşılamıyor — en az 2 inç genişletilmelidir.

Bir rampa 60 inçlik uzunlukta 4 inç yükseliyor. Bu eğim ADA'ya uygun mu?

Eğim = yükseklik / uzunluk = 4 / 60 = 0.0667 = %6.67.
ADA azami izin verilen eğim = 1/12 ≈ %8.33.
%6.67 < %8.33 olduğundan bu rampa uyumludur — hatta asgari şarttan bile daha yumuşaktır.
03

Bilgi kartları

04

Mini test

S1.ADA'ya göre izin verilen azami rampa eğimi nedir?

Doğru cevap: B. ADA, yeni rampalar için azami 1:12 eğim şartı getirir (her 12 inç uzunlukta 1 inç yükseklik).

S2.Bir rampanın 18 inç yükselmesi gerekiyor. Gereken asgari rampa uzunluğu nedir?

Doğru cevap: C. Asgari uzunluk = yükseklik × 12 = 18 × 12 = 216 inç.

S3.ADA'nın erişilebilir kapılar için asgari net genişlik şartı nedir?

Doğru cevap: C. 32 inç net genişlik, ADA'nın kapılar için asgari şartıdır.

S4.Erişilebilirlik uyumluluğunu en iyi hangisi tanımlar?

Doğru cevap: B. Erişilebilirlik uyumluluğu, ADA gibi yasal olarak zorunlu asgari standartları karşılamak anlamına gelir.
📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.
Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış
Notek
Notek

“Erişilebilirlik Uyumluluğu Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir
Notek 1Notek 2Notek 3Notek 4Notek 5
05

Sık yapılan hatalar

Korkuluk varsa 1:8 eğim de sorun olmaz.Doğrusu: ADA'nın azami rampa eğimi korkuluktan bağımsız olarak 1:12'dir; daha dik eğimler için özel istisnalar ve daha kısa azami yükseklik gerekir.

Bir kişi zorlukla da olsa geçebiliyorsa kapı genişliği önemli değildir.Doğrusu: ADA asgari 32 inç net genişlik şartı getirir — fiziksel olarak geçilebilse bile daha dar kapılar şartı karşılamaz.

Erişilebilirlik uyumluluğunu karşılamak, tasarımın tamamen evrensel olduğu anlamına gelir.Doğrusu: Uyumluluk yasal bir asgaridir; gerçek evrensel tasarım genellikle bu asgariyi daha iyi kullanılabilirlik için aşar.

Sadece yeni binaların erişilebilirlik yönetmeliklerine uyması gerekir.Doğrusu: Pek çok yerel yönetmelikte mevcut binaların da tadilat sırasında erişilebilirlik standartlarını karşılaması ('yol güzergahı' iyileştirmeleri) zorunludur.

06

Sıkça sorulan sorular

Erişilebilirlik uyumluluğu nedir?

Erişilebilirlik uyumluluğu, engelli bireylerin bir binayı güvenle ve bağımsız kullanabilmesini sağlayan ADA gibi yasal standartları karşılamak demektir.

ADA rampa eğimi formülü nedir?

Eğim = Yükseklik / Uzunluk; ADA azami eğimi 1:12 olarak belirler (yükseklik ÷ uzunluk ≤ 1/12), yani her 1 inç yükseklik için 12 inç rampa uzunluğu gerekir.

Erişilebilirlik uyumluluğu gerekliliklerine örnekler nelerdir?

Örnekler arasında azami 1:12 rampa eğimi, asgari 32 inç net kapı genişliği, erişilebilir otopark yerleri ve banyolarda tutamaklar sayılabilir.

Gereken asgari rampa uzunluğu nasıl hesaplanır?

Toplam yüksekliği 12 ile çarpın (uzunluk = yükseklik × 12), çünkü ADA'nın azami eğimi her 12 inç uzunlukta 1 inç yüksekliktir.

İlgili konular