pH Ölçeği Nedir?
pH ölçeği asitlik ve bazlılığı 0–14 aralığında ölçer. pH 7 nötraldür; 7'nin altı asidik (daha fazla H⁺); 7'nin üstü baziktir (daha fazla OH⁻).
pH = −log[H⁺], burada [H⁺] hidrojen iyonu konsantrasyonudur. Her adım asitlikte 10 kat değişim temsil eder. pH <7 asidik, pH >7 bazik, pH=7 nötraldür.
Kendin dene: interaktif hesaplayıcı
Adım adım çözümlü örnekler
[H⁺] = 0.01 mol/L ise pH'yi bulun.
pH = −log(0.01) = −log(10⁻²) = 2
[H⁺] = 1×10⁻⁸ mol/L ise pH'yi bulun.
pH = −log(1×10⁻⁸) = 8 (bazik)
Limon suyu (pH≈2) saf sudan (pH=7) kaç kat daha asidiktir?
pH farkı = 7−2 = 5 Faktör = 10⁵ = 100.000× daha asidik
Bilgi kartları
Mini test
S1.pH = 3 anlamı…
S2.Nötr çözelti pH'si?
S3.[H⁺]=10⁻¹⁰ mol/L, pH=?
S4.pH 2 birim artar. H⁺ ne değişir?
“pH Ölçeği Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Daha yüksek pH = daha asidik. — Doğrusu: Daha yüksek pH = daha az asidik (daha bazik). Daha düşük pH = daha asidik.
pH doğrudan [H⁺] eşittir. — Doğrusu: pH, [H⁺]'in logaritmasıdır: pH = −log[H⁺].
Tüm pH değişiklikleri aynı etkiye sahip. — Doğrusu: pH logaritmiktir; her birim 10× değişim.
pH ölçeği 10'da biter. — Doğrusu: Ölçek 0–14'e gider (0=çok asidik, 14=çok bazik).
Sıkça sorulan sorular
Yaygın maddelerin pH değerleri nedir?
Limon suyu≈2, sirke≈3, süt≈6.5, kan≈7.4, amonyak çözeltisi≈11, çamaşır suyu≈13.
pH nasıl ölçülür?
pH kağıdı (indikatör), pH probası (metre) veya [H⁺] konsantrasyonundan hesaplama.
pH neden logaritmiktir?
Çünkü H⁺ konsantrasyonları 14 büyüklük mertebesine yayılır (0.1–10⁻¹⁴ mol/L).
pH 14'ün üzerinde veya 0'ın altında olabilir mi?
Teorik olarak evet, ama sulu çözeltilerde nadirdir. Konsantre asitler/bazlar bu uçlara yaklaşır.