🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Beta ve Sistematik Risk Nedir?

Beta, sistematik risk ölçüsüdür—çeşitlendirme ile ortadan kaldırılamayan, tüm pazarı etkileyen risk. Bir yatırımın fiyat hareketlerinin genel pazar hareketleriyle ne kadar ilişkili olduğunu gösterir.

Kısa cevap

Beta, bir yatırımın fiyat hareketlerinin pazar hareketlerine oranıdır: β = Kovaryans(yatırım getirisi, pazar getirisi) / Varyans(pazar getirisi). β=1 pazarla hareket eder; β>1 daha oynak; β<1 daha sakin.

Beta: Yatırım Getirisi vs Pazar Getirisi

x: Pazar getirisi (%) · y: Yatırım getirisi (%)β=0,7 (savunmacı)β=1,0 (pazar)β=1,5 (agresif)

Adım adım çözümlü örnekler

β=1,3 olan teknoloji hissesi pazar %10 yükselirse, hisse ne kadar yükselir?

Hisse getirisi ≈ β × Pazar getirisi
Hisse getirisi ≈ 1,3 × %10 = %13
Hisse pazardan %30 daha oynak.

Elektrik şirketi hissesinin β=0,6. Pazar %20 düşerse, hisse düşüşü?

Hisse getirisi ≈ 0,6 × (−%20) = −%12
Hisse korunur; pazardan daha az düşer.

β=0,4 olan tahvil fonu %30 pazar çöküşünde kaybı?

Fon getirisi ≈ 0,4 × (−%30) = −%12
Fon çok savunmacıdır; kriz döneminde sermayeyi korur.

Bilgi kartları

Mini test

S1.β=1,2 olan hisse, pazar %10 yükselirse, hisse getirisi yaklaşık…

Doğru cevap: A. 1,2 × %10 = %12. Hisse pazar hareketlerini yükseltir.

S2.β=1 ne demek?

Doğru cevap: A. β=1 pazar ortalaması; yatırım pazar getirilerini takip eder.

S3.Yüksek beta ne demek?

Doğru cevap: B. β>1 pazar dalgalanmalarını yükseltir—hem kazanç hem de kayıp.

S4.Sistematik risk (beta) hangi yolla ortadan kaldırılabilir?

Doğru cevap: C. Sistematik risk tüm pazarı etkiler; çeşitlendirme bunu kaldıramaz.

📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.↓

Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış

Notek

“Beta ve Sistematik Risk Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir

PromySınav ve ödev tarihlerini Promy ile kaçırma: e-postandaki teslim tarihlerini yapay zekâ otomatik hatırlatıcıya çevirir.

Sık yapılan hatalar

✗

β=2 demek iki katlı kâr demek sanmak. — Doğrusu: β=2 iki katlı oynaklık demek—kazanç ve kayıp her ikisi de 2 kattır.

✗

Beta'yı korelasyonla karıştırmak. — Doğrusu: Beta = korelasyon × (σ_hisse / σ_pazar). Oynaklık oranını da içerir.

✗

Negatif beta asla olmaz sanmak. — Doğrusu: Nadirde—ters ETF'ler ve altın bazen negatif beta'ya sahiptir.

✗

Yüksek beta her zaman kötü sanmak. — Doğrusu: Yüksek beta = yüksek risk + yüksek potansiyel getiri; risk toleransına bağlı.

Sıkça sorulan sorular

Beta nedir?

Sistematik risk katsayısı; yatırımın pazarla ne kadar hareket ettiğini ölçer.

Beta nasıl hesaplanır?

Kovaryans(hisse getirisi, pazar getirisi) / Varyans(pazar getirisi).

Beta negatif olabilir mi?

Nadirde—pazarın tersine hareket eder (örn. ters ETF'ler, altın).

Beta tam bir risk ölçüsü mü?

Hayır—sadece sistematik riski kapsar; toplam risk ayrıca özgün (idiyosinkratik) riski de içerir.

İlgili konular