Anayasa Mahkemesi Nedir?
Anayasa Mahkemesi, Türk hukuk sisteminde anayasaya uygunluğu denetleyen en üst düzey yargı organıdır. Yasaların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin anayasaya aykırı olup olmadığını karara bağlar.
Anayasa Mahkemesi, yasama ve yürütme işlemlerinin anayasaya uygunluğunu denetleyerek anayasal düzeni koruyan bağımsız ve yüksek bir mahkemedir.
Adım adım çözümlü örnekler
Bir kanunun Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla iptal davası nasıl açılır?
TBMM üye tam sayısının en az beşte birinin (113 milletvekili) veya Cumhurbaşkanının, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilen bir kanunun tamamını veya bir hükmünü Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma yetkisi vardır.
Anayasa Mahkemesi'nin bireysel başvuru yolu nedir?
Kişilerin temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edildiğinde, olağan yasal yolların tüketilmesi üzerine Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapma hakkı bulunur.
Yargısal denetim nedir ve Anayasa Mahkemesi'nin rolü nasıldır?
Yargısal denetim, yasaların ve diğer idari işlemlerin hukuka uygunluğunun mahkemelerce denetlenmesidir. Anayasa Mahkemesi, özellikle norm denetimi ile kanunların anayasaya uygunluğunu denetleyerek bu denetimin en üst düzeyini gerçekleştirir.
Bilgi kartları
Mini test
S1.Aşağıdakilerden hangisi Anayasa Mahkemesi'nin görevlerinden biri DEĞİLDİR?
S2.Bir kanunun Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla iptal davası açabilmek için TBMM'de en az kaç milletvekilinin imzası gerekir?
S3.Anayasa Mahkemesi'nin kararları kimler için bağlayıcıdır?
Sık yapılan hatalar
Anayasa Mahkemesi, tüm davalara bakar. — Doğrusu: Anayasa Mahkemesi, öncelikli olarak kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin anayasaya uygunluğunu denetler ve bireysel başvuruları inceler; genel mahkeme değildir.
Anayasa Mahkemesi kararları her zaman geriye yürür. — Doğrusu: Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları kural olarak geleceğe yöneliktir, geçmişe yürümez. Ancak, kamu yararı gerektirirse mahkeme farklı bir karar alabilir.
Sıkça sorulan sorular
Anayasa Mahkemesi'nin başkanı nasıl seçilir?
Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından, kendi üyeleri tarafından dört yıl için seçilir.
Anayasa Mahkemesi'nin yargısal denetimdeki önemi nedir?
Anayasa Mahkemesi, yasaların anayasaya uygunluğunu denetleyerek demokratik devletin temelini oluşturan anayasal düzeni korur ve hukuk devleti ilkesini güvence altına alır.
Anayasa Mahkemesi'ne kimler üye olabilir?
Yükseköğretim kurumlarının öğretim üyeleri, avukatlar, savcılar ve yüksek yargı organı mensupları arasından, belirli niteliklere sahip ve TBMM tarafından seçilen kişiler üye olabilir.