İhmal ve Bakım Yükümlülüğü Nedir?
Hukuk sisteminde, bireylerin belirli durumlarda başkalarına zarar vermemek için özen gösterme ve gerekli önlemleri alma yükümlülüğü bulunur. Bu yükümlülüğün ihlali, ihmal ve bakım yükümlülüğü kavramlarını gündeme getirir.
İhmal, kişinin hukuken sahip olduğu özen borcunu yerine getirmemesi, bakım yükümlülüğü ise belirli bir durum veya kişi için gerekli özeni gösterme zorunluluğudur.
Adım adım çözümlü örnekler
Bir inşaat alanında gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması sonucu bir kişinin yaralanması durumunda ihmal ve bakım yükümlülüğü nasıl değerlendirilir?
İnşaat firmasının, işçilerin ve çevredeki insanların güvenliğini sağlamak için gerekli önlemleri alma (bakım yükümlülüğü) borcu vardır. Bu önlemlerin alınmaması (ihmal), meydana gelen zarardan sorumlu tutulmalarına yol açar.
Bir aracın periyodik bakımlarının yapılmaması ve bunun sonucunda kazaya sebebiyet verilmesi durumunda sorumluluk nasıl belirlenir?
Araç sahibinin, aracının güvenli bir şekilde çalışmasını sağlamak için periyodik bakımlarını yaptırma (bakım yükümlülüğü) sorumluluğu bulunur. Bu bakımların yapılmaması (ihmal), kazanın meydana gelmesinde kusurlu sayılmalarına ve tazminat sorumluluğuna neden olabilir.
Bir ebeveynin çocuğunun tehlikeli bir durumdan korunması için gerekli tedbirleri almaması durumunda hangi hukuki sorumluluklar doğar?
Ebeveynin, çocuğunun güvenliğini ve sağlığını koruma yönünde özel bir bakım yükümlülüğü vardır. Bu yükümlülüğün ihmal edilmesi, çocuğun zarar görmesi halinde ebeveynin hukuki sorumluluğunu gündeme getirir.
Bilgi kartları
Mini test
S1.Aşağıdakilerden hangisi ihmalin temel unsurlarından biridir?
S2.Bir kişinin, başkasına zarar verebilecek bir durum karşısında gerekli önlemleri almaması ne olarak adlandırılır?
S3.Bakım yükümlülüğü genellikle hangi durumlarda daha belirgin hale gelir?
Sık yapılan hatalar
İhmal, her zaman kasıtlı bir eylemdir. — Doğrusu: İhmal, özen borcunun kasıtlı olmasa bile yerine getirilmemesidir. Kasıtlılık aranmaz.
Bakım yükümlülüğü sadece kanunlarla belirlenir. — Doğrusu: Bakım yükümlülüğü kanunlarla belirlenebileceği gibi, taraflar arasındaki sözleşmeler veya örf ve adet hukuku ile de doğabilir.
Sıkça sorulan sorular
İhmal ve kusur aynı şeyler midir?
İhmal, kusurun bir biçimidir. Kusur, genel olarak hukuka aykırı bir fiili gerçekleştiren kişinin iradesine ve fiilinin niteliğine göre değerlendirilirken, ihmal özellikle özen borcunun yerine getirilmemesi durumunu ifade eder.
Hukukta 'beklenen özen' ne anlama gelir?
Beklenen özen, somut olayın koşullarında ortalama dürüst ve makul bir kişinin göstereceği özen seviyesidir. Kişinin kendi yetenekleri değil, objektif standartlar esas alınır.
İhmal durumunda tazminat sorumluluğu kim tarafından üstlenilir?
İhmali gerçekleştiren kişi veya kurum, ihmali sonucunda başkalarının uğradığı zararları tazmin etmekle yükümlü tutulur. Bu durum, kusurlu sorumluluk ilkesinin bir gereğidir.