Oran Analizi Nedir?
Oran analizi, finansal tablolarındaki temel rakamlar arasındaki ilişkiyi hesaplayarak şirketin verimliliğini, kârlılığını ve finansal sağlığını ortaya koyan sistematik bir incelemedir.
Oran analizi, finansal metrikleri (gelir, kâr, varlık, borçlar) karşılaştırarak kârlılığı, likiditeyi ve verimliliği değerlendirir. Temel türler: cari oran, borç/öz kaynak oranı ve ROE.
- •Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Borçlar
- •Hızlı Oran = (Dönen Varlıklar − Stok) / Kısa Vadeli Borçlar
- •Kısa vadeli borçları ödeme yeteneğini ölçer
- •ROE = Net Kâr / Öz Kaynak
- •Kâr Marjı = Net Kâr / Gelir
- •Kâr yaratma yeteneğini ölçer
Adım adım çözümlü örnekler
Şirket A: Dönen Varlıklar 50.000₺, Kısa Vadeli Borçlar 25.000₺. Cari Oran?
Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Borçlar = 50.000 / 25.000 = 2,0 → Her 1₺ borca karşılık 2₺ likit varlık
Şirket B: Net Kâr 100.000₺, Gelir 500.000₺. Kâr Marjı?
Kâr Marjı = Net Kâr / Gelir = 100.000 / 500.000 = 0,20 = %20 → Her 1₺ satıştan 20kr kâr
Şirket C: Toplam Borç 300.000₺, Öz Kaynak 200.000₺. Borç/Öz Kaynak?
Borç/Öz Kaynak = Toplam Borç / Öz Kaynak = 300.000 / 200.000 = 1,5 → Her 1₺ öz kaynağa karşılık 1,5₺ borç
Bilgi kartları
Mini test
S1.Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Borçlar. Ne ölçer?
S2.Kâr Marjı %25 ise bu ne anlama gelir?
S3.Yüksek Borç/Öz Kaynak Oranı neyi gösterir?
S4.İflas riskini değerlendirmek için hangi oran en uygun?
“Oran Analizi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Yüksek kâr marjı her zaman yüksek ROI anlamına gelir. — Doğrusu: Kâr marjı sadece kârlılığı ölçer; ROI yatırılan tutarı da dikkate alır.
Cari oran 1'den yüksekse her zaman kötüdür. — Doğrusu: 1'den yüksek oranlar likiditeyi gösterir; çok yüksek varlık kullanımının zayıf olduğunu gösterebilir.
Oranlar tek başına tam resmi anlatır. — Doğrusu: Oranlar sektör ortalaması ve geçmiş trendlerle karşılaştırılmalıdır.
Aynı sektördeki tüm şirketlerin oranları benzerdir. — Doğrusu: Oranlar iş modeline, şirkete ve stratejiye göre değişir; sektör ortalaması sadece referanstır.
Sıkça sorulan sorular
Finansal oranlar ne için kullanılır?
Kârlılığı, verimliliği, likiditeyi ve ödeme gücünü değerlendirmek için. Yatırımcılar, alacaklılar ve yöneticiler şirket sağlığını anlayabilir.
İyi bir cari oran ne olmalıdır?
1,5 ile 3,0 arasında tipiktir; çok düşük likidite riskini, çok yüksek varlık yönetiminin zayıf olduğunu gösterir.
Şirketler arasında oranlar nasıl karşılaştırılır?
Sektör ortalamaları ve geçmiş trendler kullanılır; oranlar sadece bağlamda anlamlıdır.
Borç/Öz Kaynak oranı neden önemlidir?
Finansal kaldıracı ve riski gösterir; yüksek oranlar daha fazla borç ve iflas riskini ifade eder.




