İşletme Birleşmesi Nedir?
İşletme birleşmesi, bir satın alan işletmenin bir veya daha fazla işletme üzerinde kontrol elde ettiği işlemdir. Satın alma yöntemi kapsamında tanımlanabilir varlık ve borçlar gerçeğe uygun değerle ölçülür, şerefiye veya kârlı satın alma kazancı ortaya çıkabilir.
İşletme birleşmesi, satın alanın bir veya daha fazla işletme üzerinde kontrol elde etmesidir; satın alma yönteminde tanımlanabilir varlık ve borçlar gerçeğe uygun değerle ölçülür ve satın alma bedelinin net gerçeğe uygun değeri aşan kısmı şerefiye olarak muhasebeleştirilir.
- 1↓Satın alanı belirleHangi işletmenin diğeri üzerinde kontrol elde ettiğini belirleyin (TFRS 3/ASC 805).
- 2↓Satın alma tarihini belirleKontrolün fiilen el değiştirdiği tarih, genellikle kapanış tarihidir.
- 3↓Tanımlanabilir varlık ve borçları ölçSatın alınan varlıkları, üstlenilen borçları ve varsa kontrol gücü olmayan payı satın alma tarihindeki gerçeğe uygun değerle tanıyın.
- 4Şerefiye veya kârlı satın alma kazancını tanıSatın alma bedelini tanımlanabilir net varlıkların gerçeğe uygun değeriyle karşılaştırın.
Kendin dene: interaktif hesaplayıcı
Adım adım çözümlü örnekler
Satın alma bedeli 15.000.000 $; tanımlanabilir net varlıkların gerçeğe uygun değeri 11.000.000 $. Şerefiyeyi bulun.
GW = 15.000.000 − 11.000.000 = 4.000.000 $
Satın alma bedeli 8.000.000 $; tanımlanabilir net varlıkların gerçeğe uygun değeri 9.200.000 $.
GW = 8.000.000 − 9.200.000 = −1.200.000 $ Negatif sonuç → 1.200.000 $ tutarında kârlı satın alma kazancı gelir tablosuna yazılır
Bir işletme %90 payı 20.000.000 $'a satın alıyor; %100'ün net varlık gerçeğe uygun değeri 18.000.000 $, kontrol gücü olmayan payın gerçeğe uygun değeri 2.000.000 $ (tam şerefiye yöntemi). Şerefiyeyi bulun.
Toplam bedel = 20.000.000 + 2.000.000 = 22.000.000 $ Şerefiye = 22.000.000 − 18.000.000 = 4.000.000 $
Bilgi kartları
Mini test
S1.Satın alma yönteminde, edinilen tanımlanabilir varlık ve borçlar hangi değerle ölçülür?
S2.Satın alma bedeli, tanımlanabilir net varlıkların gerçeğe uygun değerinden düşükse satın alan ne muhasebeleştirir?
S3.İşletme birleşmesinde şerefiye neyi temsil eder?
S4.Satın alma yönteminde satın almayla ilgili giderler (örn. hukuki, danışmanlık ücretleri) nasıl işlem görür?
“İşletme Birleşmesi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Edinilen varlıkları hedef işletmenin defter değeriyle kaydetmek. — Doğrusu: Edinilen tanımlanabilir varlık ve borçlar satın alma tarihinde gerçeğe uygun değere yeniden ölçülmelidir.
Hukuki ve danışmanlık ücretlerini satın alma maliyetine aktifleştirmek. — Doğrusu: Satın alma yönteminde satın almayla ilgili giderler oluştukları dönemde gider yazılır.
Negatif şerefiyenin maddi olmayan bir varlık olarak kaydedildiğini varsaymak. — Doğrusu: Kârlı satın alma kazancı (negatif şerefiye) derhal gelir olarak muhasebeleştirilir, varlık olarak değil.
Tam şerefiye yönteminde şerefiye hesaplanırken kontrol gücü olmayan payı göz ardı etmek. — Doğrusu: Tam şerefiye yönteminde toplam bedel hesaplanırken NCI'nin gerçeğe uygun değeri dahil edilmelidir.
Sıkça sorulan sorular
Muhasebede işletme birleşmesi nedir?
İşletme birleşmesi, satın alanın bir veya daha fazla işletme üzerinde kontrol elde ettiği ve satın alma yöntemiyle muhasebeleştirilen işlemdir.
İşletme birleşmesinde şerefiye formülü nedir?
Şerefiye = Satın alma bedeli − Satın alınan tanımlanabilir net varlıkların gerçeğe uygun değeri.
İşletme birleşmelerine örnekler nelerdir?
Birleşmeler, hisse satın almaları ve kontrolün satın alana geçtiği varlık satın almaları — örneğin bir şirketin diğerinin %100'ünü veya kontrol gücü sağlayan bir payını satın alması.
Bir satın alma sonrası şerefiye nasıl hesaplanır?
Toplam satın alma bedelinden (devredilen bedel, tam şerefiye yönteminde NCI'nin gerçeğe uygun değeri dahil) satın alınanın tanımlanabilir net varlıklarının gerçeğe uygun değeri çıkarılır.