🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Normal Bakiye Nedir?

Bir hesabın normal bakiyesi, o hesabın artışının kaydedildiği taraftır: borç ya da alacak. Varlıklar, giderler ve kâr payı/çekişler normalde borç bakiye verir; borçlar, özkaynak ve gelirler ise normalde alacak bakiye verir. Bir hesabın normal bakiyesini bilmek, herhangi bir yevmiye kaydını veya mizanı doğru okumanın ilk adımıdır.

Kısa cevap

Bir hesabın normal bakiyesi, hesabı artıran taraftır (borç ya da alacak): varlık, gider ve çekişler için borç; borç (yükümlülük), özkaynak ve gelir için alacak.

Borç-Normal ve Alacak-Normal Hesaplar
Borç-normal (borçla artar)
  • Varlıklar (Kasa, Stoklar, Demirbaşlar)
  • Giderler (Kira, Maaşlar, Faturalar)
  • Kâr Payı / Ortak Çekişleri
Alacak-normal (alacakla artar)
  • Borçlar (Satıcılar, Krediler)
  • Özkaynak (Sermaye, Geçmiş Yıl Kârları)
  • Gelirler (Satışlar, Hizmet Geliri)
01

Adım adım çözümlü örnekler

Bir işletme peşin 5.000₺ karşılığında demirbaş satın alıyor. Hangi hesaplar, hangi tarafta değişir?

Demirbaş bir varlıktır -> normal bakiyesi borç -> Demirbaş hesabına 5.000₺ borç kaydı
Kasa da bir varlıktır -> normal bakiyesi borç, ama azalıyor -> Kasa hesabına 5.000₺ alacak kaydı
Her iki taraf da kendi normal artış/azalış yönünde kaydedilir

İşletme, verdiği hizmet karşılığında 2.000₺ nakit tahsil ediyor. Bu nasıl kaydedilir?

Kasa bir varlıktır (borç-normal) ve artıyor -> Kasa hesabına 2.000₺ borç
Hizmet Geliri bir gelirdir (alacak-normal) ve artıyor -> Hizmet Geliri hesabına 2.000₺ alacak

İşletme, 1.200₺'lik satıcı borcunu nakit olarak kapatıyor. Hangi taraflar hareket eder?

Satıcılar hesabı bir borçtur (alacak-normal) ve azalıyor -> Satıcılar hesabına 1.200₺ borç
Kasa bir varlıktır (borç-normal) ve azalıyor -> Kasa hesabına 1.200₺ alacak
02

Bilgi kartları

03

Mini test

S1.Kasa hesabının normal bakiyesi nedir?

Doğru cevap: A. Kasa bir varlıktır; varlıklar borç-normaldir.

S2.Satıcılar hesabının normal bakiyesi nedir?

Doğru cevap: B. Satıcılar bir borçtur (yükümlülük); borçlar alacak-normaldir.

S3.Hangi hesap türü, Giderler ile aynı normal bakiyeyi paylaşır?

Doğru cevap: C. Giderler ve Varlıklar ikisi de borç-normaldir.

S4.Geçmiş Yıl Kârları hesabına yapılan bir alacak kaydı ne yapar?

Doğru cevap: B. Geçmiş Yıl Kârları özkaynaktır, alacak-normaldir, bu yüzden alacak kaydı onu artırır.
📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.
Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış
Notek
Notek

“Normal Bakiye Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir
Notek 1Notek 2Notek 3Notek 4Notek 5
04

Sık yapılan hatalar

Borç her zaman 'artış', alacak her zaman 'azalış' anlamına gelir.Doğrusu: Hesap türüne göre değişir — borç varlık/gideri artırır ama borç/özkaynak/geliri azaltır.

Gelir de gider gibi borç-normaldir.Doğrusu: Gelir özkaynağı artırdığı için alacak-normaldir; sadece giderler borç-normaldir.

Borç bakiyesi veren bir yükümlülük hesabı normaldir.Doğrusu: Bir yükümlülük hesabının borç bakiye vermesi olağandışıdır, genelde fazla ödeme veya hata işaretidir.

Kâr payı/çekişler özkaynağı azalttığı için alacak-normaldir.Doğrusu: Kâr payı/çekişler borç-normaldir — özkaynağı azaltır ama gider hesabı gibi davranır.

05

Sıkça sorulan sorular

Muhasebede normal bakiye nedir?

Bir hesabın artış yönüne göre bakiye vermesi beklenen taraftır: borç ya da alacak.

Normal bakiye formülü nedir?

Matematiksel bir formül yoktur — bir sınıflandırma kuralıdır: Varlık/Gider/Kâr Payı = borç-normal; Borç/Özkaynak/Gelir = alacak-normal.

Normal bakiye örnekleri nelerdir?

Kasa (varlık) borç-normaldir; Satıcılar (borç) alacak-normaldir; Satış Geliri alacak-normaldir.

Bir hesabın borçla mı alacakla mı arttığı nasıl anlaşılır?

Varlıklar = Borçlar + Özkaynak muhasebe eşitliğine göre kategorisini belirleyin: varlık/gider/kâr payı borç tarafında, borç/özkaynak/gelir alacak tarafındadır.

İlgili konular