Tuz Hidrolizi Nedir?
Bir tuz suda çözüldüğünde, iyonları su molekülleriyle reaksiyona girebilir—buna hidroliz denir. Bu reaksiyon H⁺ veya OH⁻ iyonları üretiyor, çözeltinin pH'ını nötrden uzaklaştırabilir.
Tuz hidrolizi, tuz iyonlarının su molekülleriyle reaksiyonudur ve H⁺ veya OH⁻ üretir. Zayıf asit veya bazların tuzları hidroliz olur, çözeltileri asidik veya bazik yapar.
- 1↓1. Tuz çözünürNaA → Na⁺ + A⁻ suda
- 2↓2. İyon suya geriA⁻ (zayıf konjuge baz) H⁺ çeker
- 3↓3. Hidroliz reaksiyonuA⁻ + H₂O ⇌ HA + OH⁻
- 44. Çözelti bazık olurFazla OH⁻ pH > 7 yapar
Kendin dene: interaktif hesaplayıcı
Adım adım çözümlü örnekler
0,1 M NaA çözeltisi (zayıf asit A). Ka = 1×10⁻⁵. Asidik mi bazik mi?
Kh = Kw/Ka = (1×10⁻¹⁴)/(1×10⁻⁵) = 1×10⁻⁹ A⁻ zayıf bir bazdır, hidroliz olur: A⁻ + H₂O ⇌ HA + OH⁻ Anyon OH⁻ oluşturur → çözelti baziktir (pH > 7).
NH₄Cl çözeltisinde hangi iyon hidroliz olur? Asidik mi bazik mi?
NH₄⁺ zayıf baz NH₃'ün konjuge asitidir. NH₄⁺ + H₂O ⇌ NH₃ + H₃O⁺ H⁺ üretir → çözelti asidiktir (pH < 7).
Suda çözülen NaCl. pH'ı açıkla.
Na⁺ hidroliz olmaz (güçlü bazın konjuge asiti). Cl⁻ hidroliz olmaz (güçlü asidin konjuge bazı). Hidroliz olmaz → pH ≈ 7 (nötr).
Bilgi kartları
Mini test
S1.Hangi tuz çözeltisi asidiktir?
S2.Hidroliz sabiti Kh = Kw/Ka. Neden böl?
S3.NaCl hidroliz olur mu?
S4.pH'ya göre sırala (yüksekten düşüğe): NaA, NaCl, NH₄Cl.
“Tuz Hidrolizi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Tüm tuzlar çözeltileri asidik veya bazik yapar. — Doğrusu: Sadece zayıf asit/bazların tuzları hidroliz olur; güçlü tuz—nötr.
Hidroliz tamamen ayrılmayı ifade eder. — Doğrusu: Bu bir dengededir—sadece kısmi reaksiyon.
Daha yüksek Ka her zaman daha fazla hidroliz anlamına gelir. — Doğrusu: Daha yüksek Ka daha düşük Kh anlamına gelir—daha zayıf hidroliz.
Na⁺ iyonları NaNO₃'te asitlik yaratır. — Doğrusu: Na⁺ hidroliz olmaz; NO₃⁻ hidroliz olmak için çok zayıftır.
Sıkça sorulan sorular
Tuz hidrolizine ne neden olur?
Tuz iyonları suyun H⁺ ve OH⁻ ile reaksiyona girerek hidroliz dengesini kaydırır.
Neden zayıf asit tuzları bazik çözeltiler oluşturur?
Anyon (zayıf konjuge baz) sudan H⁺ çekerek OH⁻ bırakır.
Tüm hidroliz asidik midir?
Hayır—anyon hidrolizi bazik, katyon hidrolizi asidiktir.
Ka(HA) = 10⁻⁵ ise 0,1 M NaA'nın pH'ı?
Kh = 10⁻⁹; [OH⁻] ≈ √(Kh·C) → bazik pH.




