🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Tuz Hidrolizi Nedir?

Bir tuz suda çözüldüğünde, iyonları su molekülleriyle reaksiyona girebilir—buna hidroliz denir. Bu reaksiyon H⁺ veya OH⁻ iyonları üretiyor, çözeltinin pH'ını nötrden uzaklaştırabilir.

Kısa cevap

Tuz hidrolizi, tuz iyonlarının su molekülleriyle reaksiyonudur ve H⁺ veya OH⁻ üretir. Zayıf asit veya bazların tuzları hidroliz olur, çözeltileri asidik veya bazik yapar.

Tuz Hidrolizi Adımları
  1. 1
    1. Tuz çözünür
    NaA → Na⁺ + A⁻ suda
  2. 2
    2. İyon suya geri
    A⁻ (zayıf konjuge baz) H⁺ çeker
  3. 3
    3. Hidroliz reaksiyonu
    A⁻ + H₂O ⇌ HA + OH⁻
  4. 4
    4. Çözelti bazık olur
    Fazla OH⁻ pH > 7 yapar
01

Kendin dene: interaktif hesaplayıcı

Hidroliz sabiti Kh
= Kh = 0 / 0
02

Adım adım çözümlü örnekler

0,1 M NaA çözeltisi (zayıf asit A). Ka = 1×10⁻⁵. Asidik mi bazik mi?

Kh = Kw/Ka = (1×10⁻¹⁴)/(1×10⁻⁵) = 1×10⁻⁹
A⁻ zayıf bir bazdır, hidroliz olur: A⁻ + H₂O ⇌ HA + OH⁻
Anyon OH⁻ oluşturur → çözelti baziktir (pH > 7).

NH₄Cl çözeltisinde hangi iyon hidroliz olur? Asidik mi bazik mi?

NH₄⁺ zayıf baz NH₃'ün konjuge asitidir.
NH₄⁺ + H₂O ⇌ NH₃ + H₃O⁺
H⁺ üretir → çözelti asidiktir (pH < 7).

Suda çözülen NaCl. pH'ı açıkla.

Na⁺ hidroliz olmaz (güçlü bazın konjuge asiti).
Cl⁻ hidroliz olmaz (güçlü asidin konjuge bazı).
Hidroliz olmaz → pH ≈ 7 (nötr).
03

Bilgi kartları

04

Mini test

S1.Hangi tuz çözeltisi asidiktir?

Doğru cevap: B. NH₄⁺ hidroliz olur: NH₄⁺ + H₂O ⇌ NH₃ + H₃O⁺ → H⁺ üretir.

S2.Hidroliz sabiti Kh = Kw/Ka. Neden böl?

Doğru cevap: A. Hidroliz asit dissosiasyonunun tersidir; Kh, Ka'nın tersinin Kw katıdır.

S3.NaCl hidroliz olur mu?

Doğru cevap: C. Cl⁻ güçlü HCl'nin konjugesi; Na⁺ güçlü NaOH'nin konjugesi—hidroliz olmaz.

S4.pH'ya göre sırala (yüksekten düşüğe): NaA, NaCl, NH₄Cl.

Doğru cevap: B. NaA bazik (anyon hidroliz olur), NaCl nötr, NH₄Cl asidik (katyon hidroliz olur).
📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.
Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış
Notek
Notek

“Tuz Hidrolizi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir
Notek 1Notek 2Notek 3Notek 4Notek 5
05

Sık yapılan hatalar

Tüm tuzlar çözeltileri asidik veya bazik yapar.Doğrusu: Sadece zayıf asit/bazların tuzları hidroliz olur; güçlü tuz—nötr.

Hidroliz tamamen ayrılmayı ifade eder.Doğrusu: Bu bir dengededir—sadece kısmi reaksiyon.

Daha yüksek Ka her zaman daha fazla hidroliz anlamına gelir.Doğrusu: Daha yüksek Ka daha düşük Kh anlamına gelir—daha zayıf hidroliz.

Na⁺ iyonları NaNO₃'te asitlik yaratır.Doğrusu: Na⁺ hidroliz olmaz; NO₃⁻ hidroliz olmak için çok zayıftır.

06

Sıkça sorulan sorular

Tuz hidrolizine ne neden olur?

Tuz iyonları suyun H⁺ ve OH⁻ ile reaksiyona girerek hidroliz dengesini kaydırır.

Neden zayıf asit tuzları bazik çözeltiler oluşturur?

Anyon (zayıf konjuge baz) sudan H⁺ çekerek OH⁻ bırakır.

Tüm hidroliz asidik midir?

Hayır—anyon hidrolizi bazik, katyon hidrolizi asidiktir.

Ka(HA) = 10⁻⁵ ise 0,1 M NaA'nın pH'ı?

Kh = 10⁻⁹; [OH⁻] ≈ √(Kh·C) → bazik pH.

İlgili konular