🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Sermaye Bütçelemesi Nedir?

Sermaye bütçelemesi, hissedar değeri yaratan uzun vadeli yatırım projelerini değerlendiren ve seçen bir süreçtir. Potansiyel yatırımları analiz eder, getirilerini karşılaştırır ve hangi projeleri finanse edileceğini belirler.

Kısa cevap

Sermaye bütçelemesi, NPV (net bugünkü değer), IRR (iç verim oranı) ve geri ödeme süresi gibi ölçütler kullanarak bir yatırımın maliyetini haklı çıkaracak kadar getiri sağlayıp sağlamayacağını değerlendirir.

Sermaye Bütçelemesi Karar Süreci

1
Belirleme
Stratejiye uygun potansiyel yatırım projeleri
↓
2
Tahmini
Her projenin yaşamı boyunca nakit akışları
↓
3
Hesaplama
NPV, IRR, geri ödeme süresi ve diğer ölçütler
↓
4
Analiz
Projeleri karşılaştır ve riski değerlendir
↓
5
Karar
Değer yaratma potansiyeli en yüksek projeleri seç
↓
6
Uygulama
Onaylanan projeleri yürüt ve performansı izle

Kendin dene: interaktif hesaplayıcı

Net Bugünkü Değer (NPV)

102.950para birimi

= 50.000 + (15.000/(1+10/100)^1) + (15.000/(1+10/100)^2) + (15.000/(1+10/100)^3) + (12.000/(1+10/100)^4) + (12.000/(1+10/100)^5)

İlk Yatırım50.000 para birimi1. Yıl Nakit Akışı15.000 para birimi2. Yıl Nakit Akışı15.000 para birimi3. Yıl Nakit Akışı15.000 para birimi4. Yıl Nakit Akışı12.000 para birimi5. Yıl Nakit Akışı12.000 para birimiİndirim Oranı10 %

Adım adım çözümlü örnekler

Bir şirket bugün 50.000 TL yatırım yapıyor. 5 yıl boyunca yılda 15.000 TL nakit akışı bekliyor. %10 indirim oranında NPV kaç?

1. Yıl: 15.000/(1,10)^1 = 13.636
2. Yıl: 15.000/(1,10)^2 = 12.397
3. Yıl: 15.000/(1,10)^3 = 11.270
4. Yıl: 15.000/(1,10)^4 = 10.245
5. Yıl: 15.000/(1,10)^5 = 9.313
Toplam BDV = 56.861
NPV = 56.861 − 50.000 = 6.861 TL (pozitif, kabul et)

100.000 TL yatırım yılda 20.000 TL getiriyor. Geri ödeme süresi kaç yıl?

Geri ödeme = İlk Yatırım / Yıllık Nakit Akışı
Geri ödeme = 100.000 / 20.000 = 5 yıl
Proje 5. yılda başabaş

A Projesi: 80.000 TL yatırım, 5 yıl boyunca yılda 25.000 TL B Projesi: 50.000 TL yatırım, 5 yıl boyunca yılda 18.000 TL %12 indirim oranında hangisi daha iyidir?

A Projesi: NPV = 25.000×(3,605) − 80.000 = 10.125 TL
B Projesi: NPV = 18.000×(3,605) − 50.000 = 14.890 TL
B Projesi daha yüksek NPV'ye rağmen daha düşük mutlak nakit akışı

Bilgi kartları

Mini test

S1.60.000 TL yatırım, yılda 12.000 TL getiri, 6 yıl, %10 indirim oranı. Projenin yüzde getirisi hangi ölçütü gösterir?

Doğru cevap: B. IRR (İç Verim Oranı), NPV'yi sıfır yapan indirim oranıdır ve projenin yüzde getirisi hakkında bilgi verir.

S2.Bir projenin NPV'si negatifse yönetim ne yapmalı?

Doğru cevap: B. Negatif NPV değer kaybetmek anlamına gelir; stratejik nedenler olmadığı sürece reddedilmelidir.

S3.Değer yaratmayı her zaman önceliklendiren kriter hangisidir?

Doğru cevap: C. En yüksek NPV hissedar değerini maksimize eder; diğer ölçütler tek başına yanıltıcı olabilir.

S4.50.000 TL yatırım, yılda 10.000 TL, 8 yıl. Geri ödeme süresi?

Doğru cevap: B. Geri ödeme = 50.000 ÷ 10.000 = 5 yıl.

📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.↓

Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış

Notek

“Sermaye Bütçelemesi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir

PromySınav ve ödev tarihlerini Promy ile kaçırma: e-postandaki teslim tarihlerini yapay zekâ otomatik hatırlatıcıya çevirir.

Sık yapılan hatalar

✗

Sadece geri ödeme süresine dayalı proje seçme. — Doğrusu: NPV'yi birincil ölçüt olarak kullanın; geri ödeme süresi sadece likidite riskini gösterir.

✗

Paranın zaman değerini ihmal etmek. — Doğrusu: Gelecek nakit akışlarını her zaman uygun indirim oranı kullanarak bugünkü değere indirgeyin.

✗

Pozitif NPV'li tüm projeleri kabul etme. — Doğrusu: Sermaye sınırlaması durumunda birim başına en yüksek NPV'li projeleri seçin.

✗

Tüm projeler için aynı indirim oranı kullanma. — Doğrusu: Riskli projeler için daha yüksek indirim oranı uygulayın.

Sıkça sorulan sorular

Sermaye bütçelemesi nedir ve neden önemli?

Sermaye bütçelemesi uzun vadeli yatırımları değerlendirir. Büyük kaynakları taahhüt ettiği ve yıllarca etkisi olduğu için kritiktir.

NPV ile IRR arasındaki fark nedir?

NPV belirli bir orandaki dolar değer yaratışını gösterir; IRR NPV'yi sıfır yapan orandır. Karar vermek için NPV tercih edilir.

NPV hesaplaması için indirim oranı nasıl seçilir?

Şirketin sermaye maliyetini (WACC) kullanın. Riskli projeler için oranı yükseltin.

NPV negatif olabilir mi?

Evet. Negatif NPV değer kaybetmek anlamına gelir ve tipik olarak reddedilmelidir.

İlgili konular