Sermaye Varlıkları Fiyatlandırması Modeli (CAPM) Nedir?
Sermaye Varlıkları Fiyatlandırması Modeli (CAPM), finansal piyasalarda bir varlığın beklenen getirisini, sistematik riskine (piyasa riski) göre belirlemek için kullanılan temel bir finansal modeldir. Yatırımcıların risk-getiri tercihleri ve piyasa dengesi üzerine kuruludur.
CAPM, bir varlığın beklenen getirisinin, risksiz faiz oranı ile piyasa risk priminin, o varlığın beta katsayısı ile çarpımının toplamına eşit olduğunu öne sürer.
Adım adım çözümlü örnekler
Bir hisse senedi için CAPM kullanarak beklenen getiriyi hesaplayın.
1. Risksiz faiz oranını (örneğin %3) belirleyin. 2. Piyasa portföyünün beklenen getirisini (örneğin %10) belirleyin. 3. Hisse senedinin betasını (örneğin 1.2) bulun. 4. Formülü uygulayın: E(R_i) = 3% + 1.2 * (10% - 3%) = 3% + 1.2 * 7% = 3% + 8.4% = 11.4%.
Betası 1 olan bir varlığın beklenen getirisi piyasa getirisinden nasıl etkilenir?
Beta=1, varlığın sistematik riskinin piyasa ile aynı olduğunu gösterir. CAPM formülünde beta yerine 1 konulduğunda, varlığın beklenen getirisi risksiz faiz oranı artı piyasa risk primine eşit olur. Yani, piyasa getirisiyle aynı oranda hareket eder.
Bilgi kartları
Mini test
S1.CAPM modelinde, bir varlığın beklenen getirisi aşağıdakilerden hangisine doğru orantılıdır?
S2.Eğer bir hisse senedinin betası 1.5 ise ve piyasa risk primi %7 ise, bu hisse senedinin beklenen getirisi risksiz faiz oranına göre ne kadar daha fazladır?
S3.CAPM'e göre, betası 0 olan bir varlığın beklenen getirisi ne olmalıdır?
Sık yapılan hatalar
CAPM, bir varlığın beklenen getirisini hesaplarken yalnızca varlığın toplam riskini (sistematik ve sistematik olmayan risk dahil) göz önünde bulundurur. — Doğrusu: CAPM, bir varlığın beklenen getirisini hesaplarken yalnızca sistematik riski (piyasa riski) dikkate alır. Sistematik olmayan (özgün) riskin çeşitlendirme yoluyla elimine edilebileceği varsayılır.
CAPM'e göre, betası 1'den küçük olan bir hisse senedi, piyasaya göre daha riskli olduğu için daha yüksek getiri sağlamalıdır. — Doğrusu: Betası 1'den küçük olan bir hisse senedi, piyasaya göre daha az sistematik risk taşır. Bu nedenle, CAPM'e göre beklenen getirisi piyasa getirisinin altında olacaktır (risksiz oran + beta*(piyasa primi)).
Sıkça sorulan sorular
CAPM'in varsayımları nelerdir?
CAPM'in temel varsayımları arasında yatırımcıların rasyonel olması, aynı bilgiye sahip olması, riskten kaçınan olması, alım satım maliyetlerinin olmaması, piyasanın etkin olması ve tek bir dönemde karar verilmesi yer alır.
CAPM'in sınırlılıkları var mıdır?
Evet, CAPM'in en önemli sınırlılıkları gerçekçi olmayan varsayımlara dayanması ve piyasa portföyünün tam olarak gözlemlenememesidir. Ayrıca, beta katsayısının zaman içinde değişebilmesi de bir diğer sınırlılıktır.
CAPM, portföy yönetimi ve yatırım kararlarında nasıl kullanılır?
Yatırımcılar, CAPM'i bir varlığın veya portföyün beklenen getirisini tahmin etmek, varlıkların piyasa riskine göre adil fiyatlandırılıp fiyatlandırılmadığını değerlendirmek ve portföylerinin risk-getiri profilini optimize etmek için kullanırlar.