🎓 Boğaziçi Üniversitesi öğrencileri tarafından hazırlandı

Basit Harmonik Hareket Nedir?

Basit harmonik hareket (BHH), geri çağırıcı kuvvetin yer değiştirmeyle orantılı olduğu ve denge konumuna doğru yöneldiği periyodik ileri-geri harekettir. Yaylar, sarkaçlar ve titreşen teller BHH'ye yaklaşık olarak uyar.

Kısa cevap

BHH'de bir yay-kütle sisteminin periyodu T = 2π√(m/k)'dır; cisim sabit genlik ve frekansla, F = −kx geri çağırıcı kuvvetinin kontrolünde salınır.

Yer Değiştirme–Zaman Grafiği (BHH)

x: zaman (s) · y: yer değiştirme (cm)

Kendin dene: interaktif hesaplayıcı

Periyot T

0,889s

= 6.283185307*sqrt(1/50)

Kütle m1 kgYay sabiti k50 N/m

Adım adım çözümlü örnekler

k=200 N/m'lik bir yaya bağlı 2 kg'lık kütlenin periyodunu bulun.

T = 2π√(m/k)
T = 6,283×√(2/200) = 6,283×√0,01
T = 6,283×0,1 = 0,628 s

k=20 N/m'lik bir yaya bağlı 0,5 kg'lık kütlenin periyodunu bulun.

T = 6,283×√(0,5/20) = 6,283×√0,025
T = 6,283×0,1581
T ≈ 0,993 s

1 kg'lık bir kütle T=2 s periyotla salınıyor. Yay sabiti k'yı bulun.

T = 2π√(m/k) → k = 4π²m/T²
k = 4×9,870×1/4
k ≈ 9,87 N/m

Bilgi kartları

Mini test

S1.Yay-kütle sisteminin periyot formülü nedir?

Doğru cevap: B. T = 2π√(m/k) — daha büyük kütle veya daha küçük k periyodu artırır.

S2.Kütle 4 katına çıkarılıp k sabit kalırsa periyot ne olur?

Doğru cevap: A. T, √m ile orantılıdır; kütle 4 katına çıkınca T 2 katına çıkar.

S3.BHH'de geri çağırıcı kuvvet her zaman nereye yöneliktir?

Doğru cevap: B. F = −kx her zaman yer değiştirmeye karşı yönelir, cismi dengeye geri çeker.

S4.m=2 kg ve k=200 N/m için periyot kaçtır?

Doğru cevap: A. T = 2π√(2/200) = 2π×0,1 = 0,628 s.

📄Bu konuyu PDF çalışma kağıdı olarak indirKonu özeti + 10 soru + cevap anahtarı — sınıfta paylaş, yazdır.↓

Bounlu uygulamalarıyla daha iyi çalış

Notek

“Basit Harmonik Hareket Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.

Ücretsiz indir

PromySınav ve ödev tarihlerini Promy ile kaçırma: e-postandaki teslim tarihlerini yapay zekâ otomatik hatırlatıcıya çevirir.

Sık yapılan hatalar

✗

Periyot ile frekansı karıştırmak. — Doğrusu: Periyot T bir çevrimin süresidir (s); frekans f=1/T saniyedeki çevrim sayısıdır (Hz).

✗

Daha ağır kütlenin her zaman daha hızlı salındığını sanmak. — Doğrusu: Aynı yay için daha ağır kütle daha uzun periyot (daha yavaş salınım) demektir.

✗

F=−kx'teki eksi işaretini göz ardı etmek. — Doğrusu: Eksi işareti, kuvvetin her zaman yer değiştirmeye karşı, kütleyi dengeye geri çekecek yönde olduğunu gösterir.

✗

İdeal BHH'de genliğin periyodu değiştirdiğini düşünmek. — Doğrusu: İdeal BHH'de periyot yalnızca m ve k'ya bağlıdır — genlik yalnızca salınımın genişliğini etkiler.

Sıkça sorulan sorular

Basit harmonik hareket nedir?

Geri çağırıcı kuvvetin yer değiştirmeyle orantılı olduğu (F=−kx) periyodik salınım; yaylarda ve sarkaçlarda görülür.

Basit harmonik hareketin periyot formülü nedir?

Yay-kütle sistemi için T = 2π√(m/k); m kütle, k yay sabitidir.

Basit harmonik harekete örnekler nelerdir?

Yaya bağlı bir kütle, küçük açılarla sallanan bir sarkaç ve titreşen bir gitar teli.

BHH periyodu nasıl hesaplanır?

T = 2π√(m/k) formülü kütle ve yay sabitiyle, ya da açısal frekans biliniyorsa T=2π/ω kullanılır.

İlgili konular

Fizikİvme Nedir?FizikAçısal Momentum Nedir?FizikÇembersel Hareket Nedir?FizikYoğunluk Nedir?FizikElektrik Alan Nedir?FizikElektriksel Güç Nedir?FizikSürtünme Kuvveti Nedir?Fizikİtme (İmpuls) Nedir?FizikKinetik Enerji Nedir?FizikKütle ile Ağırlık Arasındaki Fark Nedir?