Doğrudan ve Dolaylı Maliyet Nedir?
Bir işletmenin katlandığı her maliyet belirli bir ürüne, departmana veya projeye izlenebilir — ya da izlenemez. Doğrudan ve dolaylı maliyet ayrımı tam olarak bunu ifade eder ve maliyet muhasebesi ile fiyatlama kararlarının temelini oluşturur.
Doğrudan maliyet, hammadde gibi belirli bir maliyet nesnesine (ürün veya proje) doğrudan izlenebilen maliyettir. Dolaylı maliyet ise fabrika kirası veya elektrik gibi birden fazla maliyet nesnesine fayda sağlar ve dağıtılması gerekir.
- •Belirli bir ürüne/işe izlenebilir
- •O ürün için kullanılan hammadde
- •O ürünü üreten doğrudan işçilik
- •O işin çıktısıyla doğrudan değişir
- •Örnek: belirli bir mobilya siparişi için ahşap
- •Birden fazla ürüne/departmana fayda sağlar
- •Fabrika kirası ve elektrik
- •Ustabaşı ve bakım personeli maaşları
- •Bir maliyet etkeni kullanılarak dağıtılmalıdır
- •Örnek: tüm tesis için fabrika elektrik faturası
Adım adım çözümlü örnekler
Bir mobilya fabrikası, 50 adet sandalyeden oluşan belirli bir parti için 500$ değerinde ahşap satın alıyor. Bu doğrudan mı dolaylı mı?
Ahşap yalnızca bu parti için kullanılıyor ve doğrudan bu partiye izlenebilir. Sandalye başı maliyet = 500$ / 50 = 10$. Bu bir doğrudan hammadde maliyetidir.
Fabrika, tüm üretim hatlarını denetleyen ustabaşının maaşı için ayda 2.000$ ödüyor.
Ustabaşının maaşı üretilen her ürüne fayda sağlar, sadece birine değil. Tek bir birime veya partiye izlenemez. Bu bir dolaylı maliyettir (genel üretim gideri olarak dağıtılır).
Bir fırın, bir düğün pastası siparişi için 300$ un harcıyor ve tüm ay için 150$ elektrik ödüyor.
300$'lık un yalnızca pasta siparişi için kullanılıyor → doğrudan maliyet. 150$'lık elektrik tüm siparişler için fırınları çalıştırıyor → dolaylı maliyet. Bu pastaya izlenebilen toplam maliyet = 300$ (sadece doğrudan).
Bilgi kartları
Mini test
S1.Aşağıdakilerden hangisi tipik olarak doğrudan maliyettir?
S2.Dolaylı maliyetler genellikle şu şekilde de adlandırılır:
S3.Belirli bir sipariş için üretim yapan bir makine operatörünün ücreti:
S4.Dolaylı maliyetler neden tek bir ürüne izlenemez?
“Doğrudan ve Dolaylı Maliyet Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Tüm malzeme maliyetlerinin doğrudan olduğunu varsaymak. — Doğrusu: Yalnızca belirli bir ürüne izlenebilen malzemeler doğrudandır; genel sarf malzemeleri dolaylıdır.
Dolaylı maliyetleri önemsiz saymak. — Doğrusu: Dolaylı maliyetler (genel üretim giderleri) toplam maliyetin büyük bir kısmını oluşturabilir ve dikkatle dağıtılmalıdır.
Doğrudan/dolaylı ayrımını sabit/değişken ile karıştırmak. — Doğrusu: Doğrudan/dolaylı izlenebilirlikle ilgilidir; sabit/değişken ise maliyetin hacimle nasıl değiştiğiyle ilgilidir — bunlar bağımsız sınıflandırmalardır.
Ürün fiyatlarken dolaylı maliyetleri göz ardı etmek. — Doğrusu: Genel üretim gideri dağıtımı dahil edilmezse ürün düşük fiyatlandırılır.
Sıkça sorulan sorular
Doğrudan ve dolaylı maliyet arasındaki fark nedir?
Doğrudan maliyetler belirli bir ürüne veya projeye izlenebilir; dolaylı maliyetler birden fazla maliyet nesnesini destekler ve dağıtılması gerekir.
Doğrudan maliyetlere örnekler nelerdir?
Belirli bir ürünün üretiminde kullanılan hammadde ve doğrudan işçilik, klasik doğrudan maliyet örnekleridir.
Dolaylı maliyetlere örnekler nelerdir?
Fabrika kirası, elektrik ve ustabaşı maaşları yaygın dolaylı maliyet örnekleridir.
Dolaylı maliyetler ürünlere nasıl dağıtılır?
Havuzlanır ve makine saati veya doğrudan işçilik saati gibi bir dağıtım anahtarı kullanılarak atanır.