Karlılık Endeksi Nedir?
Karlılık endeksi (KE), bir yatırım projesinin yatırılan her bir birim para karşılığında ne kadar değer yarattığını gösterir ve sermaye kısıtlaması altında projeleri sıralamak için kullanılan önemli bir araçtır. NPV'yi tamamlar; değeri mutlak tutar yerine oran olarak ifade eder.
Karlılık endeksi, bir projenin gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değerinin, ilk yatırım tutarına oranıdır: KE = Gelecek Nakit Akışlarının Bugünkü Değeri / İlk Yatırım. 1'in üzerindeki bir KE, projenin değer yarattığını ve kabul edilmesi gerektiğini gösterir.
- •Değeri mutlak tutar (₺) olarak ölçer
- •Tek başına, bağımsız projeler için idealdir
- •Daha büyük NPV her zaman daha iyi oran anlamına gelmez
- •Doğrudan hissedar zenginliğini maksimize eder
- •Yatırılan her birim başına değeri ölçer
- •Sermaye kısıtlaması altında proje sıralaması için idealdir
- •Farklı büyüklükteki projeleri karşılaştırmada faydalıdır
- •KE > 1, değer yaratan bir projeye işaret eder
Kendin dene: interaktif hesaplayıcı
Adım adım çözümlü örnekler
Bir proje 100.000 ₺ ilk yatırım gerektiriyor ve gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değeri 120.000 ₺. KE'yi bulun ve karar verin.
KE = Nakit Akışlarının BD / İlk Yatırım KE = 120.000 / 100.000 = 1,20 KE > 1 olduğu için proje değer yaratıyor — kabul edilir.
Bir makine 80.000 ₺'ye mal oluyor. Gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değeri 95.000 ₺. Şirket yatırım yapmalı mı ve KE nedir?
KE = 95.000 / 80.000 = 1,19 KE > 1 olduğundan makine değer katıyor — yatırım kabul edilir.
Sermaye kısıtlaması altında sıralanan birbirini dışlayan iki projeden A projesinin NPV'si 20.000 ₺ ve ilk yatırımı 80.000 ₺. KE'sini bulun.
Gelecek nakit akışlarının BD = NPV + İlk Yatırım = 20.000 + 80.000 = 100.000 KE = 100.000 / 80.000 = 1,25
Bilgi kartları
Mini test
S1.Bir projenin gelecek nakit akışlarının bugünkü değeri 150.000 ₺, ilk yatırımı 100.000 ₺. KE'si nedir?
S2.0,9 KE ne anlama gelir?
S3.KE özellikle şunun için faydalıdır:
S4.NPV = 30.000 ₺ ve ilk yatırım = 150.000 ₺ ise KE nedir?
“Karlılık Endeksi Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Daha yüksek KE'nin her zaman daha büyük parasal kazanç anlamına geldiğini düşünmek. — Doğrusu: KE toplam değeri değil, yatırılan birim başına değeri ölçer — küçük bir proje, büyük ve daha kârlı bir projeden daha yüksek KE'ye sahip olabilir.
Bugünkü değer yerine ham gelecek nakit akışlarını kullanmak. — Doğrusu: KE, nominal toplamlar yerine gelecek nakit akışlarının bugünkü (iskontolanmış) değerini kullanmalıdır.
Birbirini dışlayan projeleri sadece KE'ye göre sıralamak. — Doğrusu: Farklı ölçekteki, birbirini dışlayan projeler için NPV daha iyi bir karar kriteridir; KE, sermaye kısıtlaması altında sıralama için en iyi çalışır.
KE = 1'in projeyi reddetmek anlamına geldiğini düşünmek. — Doğrusu: KE = 1, projenin tam olarak başa baş noktasında olduğu anlamına gelir (NPV = 0) — genellikle ret değil kayıtsızlık olarak değerlendirilir.
Sıkça sorulan sorular
Karlılık endeksi formülü nedir?
KE = Gelecek Nakit Akışlarının Bugünkü Değeri / İlk Yatırım. Ayrıca KE = 1 + (NPV / İlk Yatırım) şeklinde de yazılabilir.
İyi bir karlılık endeksi nedir?
1'den büyük her KE, projenin değer yarattığını gösterir; 1'in ne kadar üzerindeyse yatırım o kadar verimlidir.
Karlılık endeksi kullanımına örnekler nelerdir?
Sınırlı bir sermaye bütçesi altında, farklı ilk yatırımlara sahip iki projeden hangisinin birim başına daha çok değer yarattığına karar vermek.
Karlılık endeksi NPV'den nasıl hesaplanır?
NPV'nin ilk yatırıma oranına 1 ekleyin: KE = 1 + (NPV / İlk Yatırım).