Graham'ın Efüzyon Kanunu Nedir?
Graham'ın kanunu, gazların küçük bir açıklıktan kaçtığını veya ortama dağılmasını açıklar — hafif moleküller için hızlı, ağır olanlar için yavaş. Efüzyon hızı, molar kütlenin karekökünün ters orantısıdır.
Graham'ın kanunu: hız ∝ 1/√M veya (hız₁/hız₂) = √(M₂/M₁). Hafif gazlar, molekülleri daha hızlı hareket ettiği için daha hızlı geçer.
Kendin dene: interaktif hesaplayıcı
Adım adım çözümlü örnekler
Hidrojen (M=2 g/mol) ve oksijen (M=32 g/mol) aynı kaptan kaçarken, efüzyon hız oranı kaçtır?
h_H2 / h_O2 = √(M_O2 / M_H2) = √(32 / 2) = √16 = 4 Hidrojen oksijenden 4 kat daha hızlı kaçar.
Gaz A (M=40 g/mol) bir açıklıktan 5 mL/s hızıyla kaçar. Gaz B (M=10 g/mol) ne hızla kaçar?
h_A / h_B = √(M_B / M_A) 5 / h_B = √(10 / 40) 5 / h_B = √0,25 = 0,5 h_B = 5 / 0,5 = 10 mL/s
N₂ (M=28) 3 birim hızla dağılırsa, CO₂'nin (M=44) dağılma hızı ne kadardır?
h_N2 / h_CO2 = √(M_CO2 / M_N2) 3 / h_CO2 = √(44 / 28) 3 / h_CO2 = √1,571 = 1,254 h_CO2 = 3 / 1,254 ≈ 2,39 birim
Bilgi kartları
Mini test
S1.Graham'ın kanunu için hangisi doğru?
S2.H₂ (M=2) vs Cl₂ (M=71). Oranı h_H2 / h_Cl2?
S3.Graham'ın kanunu şunları varsayar…
S4.Gaz A, gaz B'den 3 kat daha hızlı kaçarsa ve B'nin M=36 g/mol, M_A kaçtır?
“Graham'ın Efüzyon Kanunu Nedir?” için tüm kartlar, çözümlü adımlar ve AI hoca desteği Notek'te — sınavdan önce elle çalış.
Sık yapılan hatalar
Hızlı efüzyon ağır gaz için olduğunu sanmak. — Doğrusu: Hafif gaz (küçük M) → hızlı efüzyon.
Formüldeki kareköklü işlemi göz ardı etmek. — Doğrusu: √(M₂/M₁) formülü kulanılır, M₂/M₁ değil.
Efüzyon ve dağılmayı karıştırmak. — Doğrusu: Her ikisi Graham'ın kanununu takip eder; efüzyon = açıklıktan, dağılma = ortam içinde.
Basıncın hız oranını etkilediğini sanmak. — Doğrusu: Graham'ın kanununda oranı sadece molar kütle belirler, basınç değil.
Sıkça sorulan sorular
Graham'ın efüzyon kanunu nedir?
Bir gazın efüzyon hızı, molar kütlesinin karekökünün tersi ile orantılıdır: hız ∝ 1/√M.
Efüzyon ve dağılma arasında fark nedir?
Efüzyon = vakuma doğru küçük açıklıktan; dağılma = hava gibi ortam içinde.
İki gazı karşılaştırma formülü?
h₁/h₂ = √(M₂/M₁).
Neden sıcaklık hız oranında yer almaz?
Her iki gaz aynı sıcaklıkta olduğu için, orandaki T terimleri birbirini götürür.




